Basic vocabulary — page 10 — Series B, pictures 09-11: to love, mother/child, ice cream


9
นี้พุซายกับพุหญิงแม่นบ่ แม่น นี้พุซายกับพุหญิง
เขาหน้าสิเป็นพุบ่าวพุสาวกัน หลือเป็นแฟนกันกะได้
เขายืนอยู่ใก้กัน เขาจับมือกันพ้อม เขาคือสิฮักกัน
เบิ่งส่องแล้วคือสิฮักกันหลาย คือสิฮักกันกะด้อกะเดี้ย
อยู่ข้างเขามีลูบหัวใจพ้อม ลูบหัวใจดวงสีซมพู

10
สองคนนี้เป็นแม่ลูกกันแม่นบ่ แม่นอยู่
พุหญิงใส่เสี้ยแขนสั้นสีส้ม ผมญาวพ้อม เป็นแม่ของเด็กน้อยคนนี้
เด็กน้อยคนนี้กำลังนอนหลับ นอนหลับเป็นตามีแฮงหลาย
เด็กน้อยนอนห่มผ้าบ่ ห่มอยู่ เด็กน้อยนอนห่มผ้าอยู่
พุหญิงคนนี้ เขากะกำลังอุ้มลูกของเขา อุ้มอยู่ในมือของเขา
พุหญิงคนนี้ฮักลูกของเขาบ่ ฮักอยู่ คือสิฮักหลาย แม่ทุกคนกะต้องฮักลูกของเจ้าของ

11
นี้เป็นเด็กน้อยพุหญิงแม่นบ่ แม่นอยู่ นี้เป็นเด็กน้อยพุหญิง ใส่เสี้ยแขนญาว เสี้ยแขนญาวสีซมพู
เขากำลังยืนอยู่พุเดียว เขายืนจับไอติมอยู่ กำลังสิกินไอติม
ไอติมมันหวานบ่ กะหน้าสิหวานอยู่ เพาะว่าไอติมเฮ็ดมาจากน้ำตาน เบิ่งส่องแล้วเป็นตาหวาน
ขั้นได้กินเข้าไปแล้ว คือสิเย็นสดซื้นดี เพาะว่าไอติมเฮ็ดมาจากน้ำแข็ง
เด็กน้อยพุหญิงคนนี้มักไอติมบ่ มักอยู่ คือสิมักหลาย คือสิมักบักคักหนึ่ง
เด็กน้อยคนนี้มัดผมสองข้าง ผมของเขากะญาว ญาวพอปะมาน บ่ญาวหลาย

Link to overview page
Link to dictionary

IsaanPronunciationTonesThaiEnglish/Notes
นี้ ni: HF นี้ 1. this
2. here
พุซาย phu-sa:i H-HR ผู้ชาย man, male
กับ gap M กับ 1. and {ลุงกับป้า = uncle and aunt} {กวยเตียวหมูกับกวยเตียวไก่ = noodle soup with pork and noodle soup with chicken}
2. with, to {ค้ายๆ กับคำว่า ... = similar to the word ...}
3. prefix in front of foods {กับเข้า = side dishes eaten with rice} {เขากินกับกวยเตียว = he's eating noodle soup}
พุหญิง phu-ɲiŋ H-M ผู้หญิง woman, female
แม่นบ่ mɛ:n-bɔ: H-H ใช่ไหม question particle: ..., right? ..., isn't it? ..., don't you? etc. {เจ้าได้เห็นสิ่งนั้นแม่นบ่ = You've seen that, haven't you?} {ฝนกำลังตกแม่นบ่ = It's raining, isn't it?} {นี้คือกะคุแม่นบ่ = This is a bucket, isn't it?}
แม่น mɛ:n H ใช่ 1. yes
2. affirmative particle
เขา khao M เขา personal pronoun: he, she
หน้า na: LF หน้า 1. front {ปะตูหน้า = front door}
2. face {เขากำลังล้างหน้า = he's washing his face}
3. auxiliary: conditional tense {เขาหน้าสิเป็นพุบ่าวพุสาวกัน = they are probably groom and bride} {กะหน้าสิส้มอยู่ = it's likely to be sour}
4. season {หน้าฮ้อน = hot season}
5. page
6. clf. for pages {เฮาอ่านฮอดหน้านั้นแล้ว = we've read until this page}
สิ si M จะ future tense auxiliary {เขากำลังสิตื่น = he's about to wake up} {สิไปตะหลาด = [I'm] going to the market}
เป็น pen M เป็น 1. to be, to exist
2. to be able to
3. to suffer, sth. happens to
4. เป็นหญัง[...]คือ in initial position: why? {เป็นหญังเขากะคือแปงฟัน = Why is he brushing his teeth?} {เป็นหญังเคี่ยงบินมันคือสิตก = Why is the airplane falling down?}
พุบ่าว phu-ba:o H-H เจ้าบ่าว groom
พุสาว phu-sa:o H-M เจ้าสาว 1. girl, young lady
2. bride
กัน gan M กัน mutual, each other, with another, together {เขากำลังนั่งเว้ากัน = they're sitting and talking} {เขาสองคนฮักกัน = they love each other} {ปาสองโตนี้ ใหญ่ห่างกันหลายบ่ = These two fish here, are they very different in size (from each other)?} {ต่างกัน = to be different (from each other)} {ก่องอันไหนหนักกว่ากัน = Which box is heavier (than the other(s))?}
หลือ lʉ: M หรือ or
แฟน fɛ:n HR แฟน partner, boyfriend/girlfriend
กะ ga M ก็ 1. then, consequently
2. also
ได้ dai HF ได้ 1. can
2. to get, to obtain
3. before verb: indicating past tense
4. บ่ได้ + verb: not
ยืน yʉ:n M ยืน to stand
อยู่ yu: H อยู่ 1. to be (located) at
2. yet, still
3. auxiliary indicating continuous or progressive action {ทอดปาอยู่ในกะทะ = (in the process of) frying a fish in the pan} {แม่กำลังเมี้ยนเฮียนอยู่ = mother is cleaning/tidying up the house}
ใก้ gai HF ใกล้ near, close
จับ jap M จับ 1. to grasp, to hold {เขาจับมือกัน = they're holding hands} {เขายืนจับไอติมอยู่ = she's standing, holding an ice cream}
2. to catch, to arrest {จับพุล้าย = to arrest a criminal}
มือ mʉ: HR มือ 1. hand
2. front leg/paw (e.g., of a cat)
พ้อม phɔ:m HF พร้อม at the same time, also, too {มีตะเว็นพ้อม = the sun's out, too} {กะทะมีด้ามพ้อม = the pan has also a handle}
คือ khʉ: HR คือ 1. to be, to resemble, like, as
2. why {บักหล้าคือบ่เก็บโต่ะแน่ = [addressing a young boy] Why haven't you cleared the table?}
ฮัก hak H รัก to love
เบิ่ง bəŋ H ดู 1. to look at, to see, to watch {เบิ่งโทละทัด = to watch TV} {เบิ่งหนัง = to watch a movie}
2. to guess {เบิ่งส่องแล้ว ... = [I] guess / from what it looks like ...}
ส่อง sɔŋ H ส่อง 1. to look
2. to shine {แดดมันส่อง แล้วเฮ็ดให้เสี้ยโตนี้มันแห้ง = the sun is shining and drying the shirt}
แล้ว lɛ:o HF แล้ว 1. finished
2. already
3. and then, and next (especially แล้วกะ)
4. auxiliary for past tense
หลาย la:i M เยอะ, มาก many, much, very
กะด้อกะเดี้ย ga-dɔ:k-ga-di:a M-HF-M-HF มากมาย, มากเกินไป intensifier: very, very much
ข้าง kha:ŋ LF ข้าง 1. side {มีหูจับสองข้าง = there are handles on both sides}
2. next to {วางอยู่ข้างๆ ก่องใบใหญ่ = it's placed next to the large box} {เขายืนอยู่ข้างๆ อีกพุหนึ่ง = he's standing next to another person}
3. clf. for body parts which come in pairs (eyes, ears, legs etc.) {เขามีตาสองข้าง = she has two eyes}
มี mi: HR มี 1. to have
2. there is
ลูบ lu:p HF รูป 1. picture, image, photo
2. form, shape
3. clf. for pictures, images, photos
หัวใจ hu:a-jai M-M หัวใจ heart
ดวง du:aŋ M ดวง clf. for hearts, suns, moons, stars
สี si: M สี color
ซมพู som-phu: HR-HR ชมพู pink
สอง sɔ:ŋ M สอง two
คน khon HR คน person, people
แม่ mɛ: H แม่ mother
ลูก lu:k HF ลูก 1. child
2. clf. for balls, fruits (lime), mountains
ใส่ sai H ใส่ 1. to put something in/on {เขาใส่บักพิกในกวยเตียวหลาย = he's putting a lot of chili in his noodle soup} {เขาบีบยาสีฟันใส่แปงสีฟัน = he squeezes toothpaste on the toothbrush} {ก่องเอาไว้ใส่ของ = boxes are there to put stuff in}
2. to wear (clothes) {เขาใส่เสี้ยแขนญาว = he's wearing a long-sleeve}
3. directed at {เอิ้นใส่กัน = to call each other/to say to each other} {หมามันเห่าใส่แมว = the dog barks at the cat} {ล้องเพงใส่ไม = to sing into the microphone} {เขากำลังซี้มือไปใส่พุซาย = she's pointing at the man}
เสี้ย si:a LF เสื้อ shirt
แขน khɛ:n M แขน arm
สั้น san LF สั้น short
ส้ม som LF ส้ม 1. fruit: orange
2. color: orange
ผม phom M ผม hair
ญาว ɲa:o HR ยาว long
ของ khɔ:ŋ M ของ of, belonging to
เด็กน้อย dek-nɔ:i M-HF เด็ก, เด็กน้อย child
กำลัง gam-laŋ M-HR กำลัง auxiliary indicating continuous or progressive action
นอนหลับ nɔ:n-lap HR-M นอนหลับ to sleep
ตามีแฮง ta:-mi:-hɛ:ŋ M-HR-HR น่าสบาย happily, comfortably, feeling well
นอน nɔ:n HR นอน 1. to lie down
2. to sleep
ห่ม hom H ห่ม to cover, to wrap
ผ้า pha: LF ผ้า cloth, clothes
บ่ bɔ: H ไม่ 1. no, not
2. question particle, transforming a statement into a question
Notes: spelling exception in line with common usage on social media
อุ้ม um HF อุ้ม to hold/carry in one's arms
ใน nai HR ใน in, within
ทุก thuk H ทุก every
ต้อง tɔŋ HF ต้อง to have to, must
เจ้าของ jao-khɔ:ŋ HF-M เจ้าของ 1. personal pronoun: oneself
2. owner
พุเดียว phu-di:ao H-M คนเดียว 1. alone, by oneself {เขากำลังยืนอยู่พุเดียว = she's standing by herself} {เขานั่งอยู่พุเดียว = he's sitting by himself}
2. one person
ไอติม ai-tim M-M ไอติม, ไอศกรีม ice cream
กิน gin M กิน to eat, to consume, to use
มัน man HR มัน it (also used to refer to people)
หวาน wa:n M หวาน sweet
เพาะว่า phɔ-wa: H-H เพราะว่า because
เฮ็ด het H ทำ to do, to make
มา ma: HR มา 1. to come
2. auxiliary expressing action towards the present or focal time {กะคุเฮ็ดมาจากอี่หยัง = What is the bucket made of?} {แล้วเขากะเก็บเงินจากพุนั้นมา = and then she takes the money of that person}
จาก ja:k LF จาก 1. from {... เฮ็ดมาจากอี่หยัง = ... is made from what?}
2. to depart
น้ำตาน na:m-ta:n HF-M น้ำตาล sugar
ตา ta: M ตา as a prefix: likely, worthy, fit for (like Thai น่า-) {ตาฮัก = lovely/cute} {ตาสะออน = praiseworthy} {ตาหวาน = (of ice cream) [likely to be] sweet} {ตาอยู่ = to be a good place to be}
Notes: see also various entries for ตา-, e.g., ตาแซบ, ตาพู่ฮ้าย, ตาย้าน, ตาอยากหัว, ตาฮัก, ตามีแฮง
ขั้น khan LF เมื่อ when, if
เข้า khao LF เข้า to enter, to go inside, to come/go in/on {เข้าห้องน้ำ = to go to the bathroom} {เข้านอน = to go to bed} {ขี่เลียเข้าไปเกาะ = to take a boat to go on an island}
ไป pai M ไป 1. to go
2. auxiliary indicating action extending into the future
เย็น yen M เย็น cold, cool (air, objects)
สดซื้น sot-sʉ:n M-HF สดชื่น fresh, refreshed
Notes: pronunciation: also realized as สดชื้น
ดี di: M ดี good
น้ำแข็ง na:m-khɛŋ HF-M น้ำแข็ง ice
มัก mak H ชอบ to like, to love, to want, to desire
บักคักหนึ่ง bak-khak-nʉŋ M-H-H intensifier: very, very much (variant of คัก)
มัด mat H มัด 1. to bind, to tie, to fasten, to wrap
2. clf. for bundles, bunches {มัดก้า = bundle of rice seedlings}
พอปะมาน phɔ:-pa-ma:n HR-M-HR พอประมาณ moderately